અમદાવાદ:
કેન્દ્રીય ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી અમિત શાહ અમદાવાદના સાબરમતી ખાતેથી ₹1,542 કરોડથી વધુના વિવિધ રેલવે અને વિકાસલક્ષી પ્રોજેક્ટ્સનું લોકાર્પણ તથા શિલાન્યાસ કરશે. આ કાર્યક્રમથી ગુજરાતમાં રેલવે કનેક્ટિવિટી, મુસાફરોની સુરક્ષા અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ક્ષેત્રે એક નવો અધ્યાય શરૂ થશે.
દેશની પ્રથમ LNG ડ્યુઅલ-ફ્યુઅલ ટ્રેનનું પ્રસ્થાન
આ સમગ્ર કાર્યક્રમનું મુખ્ય આકર્ષણ ભારતની પ્રથમ LNG (લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ) આધારિત ડ્યુઅલ-ફ્યુઅલ ટ્રેન બનશે. ગૃહ મંત્રી અમિત શાહ સાબરમતી રેલવે સ્ટેશનથી આ પર્યાવરણ-અનુકૂળ ટ્રેનને લીલી ઝંડી બતાવી રવાના કરશે. ભારતીય રેલવેના ઈતિહાસમાં હરિયાળી ઉર્જા (Green Energy) અને ડીઝલ વપરાશ ઘટાડવાની દિશામાં આ એક ક્રાંતિકારી કદમ માનવામાં આવે છે.
ટ્રેનની મુખ્ય ખાસિયતો અને ટેકનોલોજી:
ડ્યુઅલ-ફ્યુઅલ એન્જિન: આ ટ્રેનમાં ખાસ ટેકનોલોજી આધારિત એન્જિન (1,400 HP DPC) વાપરવામાં આવ્યું છે, જે LNG અને ડીઝલ બંને ઈંધણ પર ચાલી શકે છે.
ઓટોમેટિક સ્વિચિંગ: ઈંધણની માત્રા અને ઉપલબ્ધતા મુજબ એન્જિન આપોઆપ LNG અને ડીઝલ વચ્ચે સ્વિચ થવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
ડીઝલમાં બચત: આ ટેકનોલોજીથી ડીઝલના વપરાશમાં આશરે 40% સુધીનો ઘટાડો થશે, જેનાથી પ્રતિ રૅક વાર્ષિક આશરે ₹23.9 લાખ સુધીની ઈંધણ ખર્ચમાં બચત થશે.
કેપેસિટી અને ક્ષમતા: ટ્રેનના દરેક DPCમાં 2,200 લીટર (આશરે 950–1,000 કિગ્રા) ક્ષમતા ધરાવતી LNG ટાંકી લગાવવામાં આવી છે, જે એક વાર સંપૂર્ણ ભરાયા બાદ આશરે 444 કિલોમીટર સુધીનું દૈનિક અંતર કાપી શકે છે.
રેલવે ક્ષેત્રે અન્ય મહત્વના લોકાર્પણો
WAG-12 લોકોમોટિવ મેન્ટેનન્સ શેડ (સાબરમતી): ₹700 કરોડના ખર્ચે તૈયાર કરાયેલ આ આધુનિક શેડમાં 12,000 HP ક્ષમતા ધરાવતા 300 જેટલા ભારે માલગાડીના હાઈ-પાવર ઇલેક્ટ્રિક એન્જિનોની મરામત અને જાળવણી થઈ શકશે.
કવચ (Kavach) સુરક્ષા સિસ્ટમ: અમદાવાદ ડિવિઝનના 404 કિમી રેલવે નેટવર્ક (અમદાવાદ-પાલનપુર અને અમદાવાદ-સામાખીયાળી) પર ₹411 કરોડના ખર્ચે સ્વદેશી ‘કવચ’ ઓટોમેટિક ટ્રેન પ્રોટેક્શન સિસ્ટમ કાર્યરત કરવામાં આવશે, જેથી ટ્રેન અકસ્માત અટકાવી શકાય.
ઓટોમેટિક બ્લોક સિગ્નલિંગ: સાબરમતી-કાલોલ અને સાબરમતી-સાણંદ રૂટના 122.57 કિમી વિસ્તારમાં ₹118.83 કરોડના ખર્ચે નવી સિગ્નલિંગ સિસ્ટમ મૂકવામાં આવી છે.
સાબરમતી-સરખેજ લાઈન ડબલિંગ: ₹313.27 કરોડના અંદાજિત ખર્ચે 21 કિમી રેલ લાઈનના દોહરીકરણ (ડબલિંગ)નું કામ શરૂ કરાશે, જે સરખેજ-ધોલેરા ઔદ્યોગિક વિસ્તાર માટે અત્યંત ફાયદાકારક સાબિત થશે.
પ્રદૂષણમાં ઘટાડો: આ પ્રોજેક્ટ્સથી કાર્બન ડાયોક્સાઈડ (CO₂), નાઈટ્રોજન ઓક્સાઈડ અને ઝેરી વાયુઓનું ઉત્સર્જન ઘટીને ભારતીય રેલવે વધુ ગ્રીન અને કાર્યક્ષમ બનશે.
